Wachten op herstel

Voorlopig is nog sprake van een dalende consumptie vanwege de voor veel huishoudens ongunstige economische ontwikkeling. Wel ligt de grootste krimp ten opzichte van een jaar geleden achter ons (derde kwartaal). Voor de detailhandel betekent dit voor 2009 een omzetdaling van naar verwachting 3,5% en voor 2010 van 2,3%. De verschillen tussen de diverse branches zijn groot.

Consumentenvertrouwen stijgt, maar blijft laag

Na de behoorlijke stijging van het consumentenvertrouwen in augustus heeft het vertrouwen zich in september gestabiliseerd. Over de economische situatie voor de komende twaalf maanden wordt de consument alsmaar positiever. Het sentiment is mogelijk verbeterd door enkele positieve nieuwsberichten, bijvoorbeeld over het einde van de recessie en Duitsland en Frankrijk. Ook factoren zoals de stijgende aandelenkoersen hebben een positieve invloed op het sentiment.

Aan de andere kant blijven er grote onzekerheden voor de consument, met name over het baanbehoud en de inkomensontwikkeling. Ondanks de recente stijging staat het consumentenvertrouwen met -17 nog altijd vrij ruim onder het gemiddelde van de afgelopen tien jaar (-10, zie figuur 1). Daarbij komt dat deze meting is verricht voor Prinsjesdag. De onzekerheden bij de consument zijn die dag zeker niet minder geworden. De Miljoenennota maakt wel duidelijk dat er bezuinigingen en hogere lasten aankomen.